• RATOWANIE CZYTELNICTWA POLSKIEJ KULTURY I DZIEDZICTWA NARODOWEGO

    WSPIERASZ POLSKIE CZYTELNICTWO

    ROZWOJ POLSKIEJ KULTURY I DZIEDZICTWA NARODOWEGO 

    PROSIMY O DAROWIZNĘ NA KONTO

     

    23160014621897840850000001

     

    KAZDA WPŁATA NAWET NAJMNIEJSZA POZWOLI REALIZOWAĆ NASZA MISJĘ 

TŁUMACZ JĘZYKOWY
DO MYŚLENIA
PISZ JEŻ JASKOWO WIARTEL MAZURY POLSKA
PISZ JEŻ JASKOWO WIARTEL MAZURY POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
KOZIENICE MIASTO ELEKTROWNIA POLSKA
KOZIENICE MIASTO ELEKTROWNIA POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
POLICJA PIOSENKI  POLSKA
POLICJA PIOSENKI POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
SŁUPSK POLSKA
SŁUPSK POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
MIĘDZYZDROJE WOLIŃSKI PARK NARODOWY POLSKA
MIĘDZYZDROJE WOLIŃSKI PARK NARODOWY POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
WĘGRY BUDAPESZT MISZKOLC
WĘGRY BUDAPESZT MISZKOLC

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
POGOTOWIE PARODIA POLSKA
POGOTOWIE PARODIA POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
LEGNICA POLSKA
LEGNICA POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
ŁEBA  SŁOWIŃSKI PARK NARODOWY POLSKA
ŁEBA SŁOWIŃSKI PARK NARODOWY POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
BUŁGARIA  SOFIA WARNA
BUŁGARIA SOFIA WARNA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
TORUŃ POLSKA
TORUŃ POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
LĘBORK POLSKA
LĘBORK POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
Blog wpisy
Bestsellery
AAA
BIAŁYSTOK POLSKA
BIAŁYSTOK POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
CZECHY PRAGA
CZECHY PRAGA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
DOM 120 M2 NA DZIAŁCE 2000 M2.OKOLICE RÓŻAN NAREW
DOM 120 M2 NA DZIAŁCE 2000 M2.OKOLICE RÓŻAN NAREW

475 000,00 zł

Cena regularna: 500 000,00 zł

szt.
DOMINIKANA SANTO DOMINGO PUERTO PLATA PUNTA CANA
DOMINIKANA SANTO DOMINGO PUERTO PLATA PUNTA CANA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
DZIWNÓW POLSKA
DZIWNÓW POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
EGIPT KAIR HURGHADA LUXOR ABU SIMBEL SYNAJ DAHAB
EGIPT KAIR HURGHADA LUXOR ABU SIMBEL SYNAJ DAHAB

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
ELON MUSK WALTER ISACSOON TESLA 3
ELON MUSK WALTER ISACSOON TESLA 3

79,99 zł

kg
GDYNIA POLSKA
GDYNIA POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
GNIEZNO POLSKA
GNIEZNO POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
HEL POLSKA
HEL POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
HISZPANIA ANDALUZJA MALAGA TARIFA
HISZPANIA ANDALUZJA MALAGA TARIFA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
JOZEF ROTBLAT POLSKA NOBEL 1995
JOZEF ROTBLAT POLSKA NOBEL 1995

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
KARIMA ADEBIBE MAROCO EMPIK  POLAND
KARIMA ADEBIBE MAROCO EMPIK POLAND

0,01 zł

szt.
KASZUBY POLSKA
KASZUBY POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
KATOWICE ŚLĄSK POLSKA
KATOWICE ŚLĄSK POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
KŁODZKO KOTLINA KŁODZKA POLSKA
KŁODZKO KOTLINA KŁODZKA POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
KOŁOBRZEG POLSKA
KOŁOBRZEG POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
KOSZALIN POLSKA
KOSZALIN POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
LAOS  VIENTIAN LUANG PRABANG  MEKONG PLABUK
LAOS VIENTIAN LUANG PRABANG MEKONG PLABUK

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
LEGNICA POLSKA
LEGNICA POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
LĘBORK POLSKA
LĘBORK POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
LITWA WILNO KOWNO KŁAJPEDA
LITWA WILNO KOWNO KŁAJPEDA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
MAALEM HAMID EL KASRI MAROKO
MAALEM HAMID EL KASRI MAROKO

0,01 zł

szt.
ORZEŁ1

ORZEL

ORZEŁ 2

ORZEŁ 4

ORZEŁ PIASTOWSKI PRZEMYSŁAWA II

MIESZKO I KRÓL POLSKI

BOLESŁAW CHROBRY KRÓL POLSKI

KAZIMIERZ ODNOWICIEL

BOLESŁAW KRZYWOUSTY KRÓL POLSKI

WŁADYSŁAW ŁOKIETEK KRÓL POLSKI

KAZIMIERZ WIELKI KRÓL POLSKI

WŁADYSŁAW JAGIEŁŁO KRÓL POLSKI

KAZIMIERZ JAGIELLOŃCZYK KRÓL POLSKI

ZYGMUNT AUGUST KRÓL POLSKI

JAN III SOBIESKI KRÓL POLSKI

STEFAN BATORY KROL POLSKI

ZYGMUNT III WAZA KROL POLSKI

AUGUST II MOCNY KRÓL POLSKI

STANISŁAW AUGUST PONIATOWSKI KRÓL POLSKI

WAWEL ZAMEK KROLEWSKI

ZAMEK KRÓLEWSKI W WARSZAWIE

CZĘSTOCHOWA KATEDRA JASNOGÓRSKA

HITY DNIA
SŁUPSK POLSKA
SŁUPSK POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
PISZ JEŻ JASKOWO WIARTEL MAZURY POLSKA
PISZ JEŻ JASKOWO WIARTEL MAZURY POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
PODGORICA CZARNOGÓRA
PODGORICA CZARNOGÓRA

0,01 zł

szt.
CHORWACJA
CHORWACJA

0,01 zł

szt.
SŁOWACJA BRATYSLAWA POPRAD SMOKOVIEC TATRY
SŁOWACJA BRATYSLAWA POPRAD SMOKOVIEC TATRY

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
ABC SMARTFONIK VTECH
ABC SMARTFONIK VTECH

99,99 zł

szt.
WROCŁAW  POLSKA
WROCŁAW POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
KIELCE POLSKA
KIELCE POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
KORFU GRECJA
KORFU GRECJA

0,01 zł

szt.
SZWAJCARIA BAZYLEA
SZWAJCARIA BAZYLEA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.
TIRANA ALBANIA
TIRANA ALBANIA

0,01 zł

szt.
KOŁOBRZEG POLSKA
KOŁOBRZEG POLSKA

0,01 zł

Cena regularna: 0,01 zł

szt.

LUDOWE TRADYCJE DZIEDZICTWO KULTUROWE LUDNOŚCI RODZIMEJ BAZIELICH

LUDOWE TRADYCJE DZIEDZICTWO KULTUROWE LUDNOŚCI RODZIMEJ BAZIELICH
  • nowość
Dostępność: na wyczerpaniu
Wysyłka w: 3 dni
Cena: 99,99 zł 99.99
ilość szt.
Zyskujesz 5 pkt [?]
dodaj do przechowalni
Ocena: 0
Producent: WYDAWCA
Kod produktu: 18641621355

Opis

LUDOWE TRADYCJE DZIEDZICTWO KULTUROWE LUDNOŚCI

RODZIMEJ BAZIELICH

Województwo śląskie to administracyjny obszar leżący w południowo-zachodniej Polsce, graniczący z republikami czeską i słowacką. Zamieszkuje go rdzenna ludność śląska, a na pograniczach; zwłaszcza północnym – ludność historycznie i kulturowo związana z Mazowszem (ziemia częstochowska i siewiersko-będzińska), na wschodnim zaś – z Małopolską (ziemia krakowska i żywiecka). Te pograniczne tereny uwzględniono w opracowaniu tylko częściowo, natomiast pominięto zupełnie tradycje ludności napływowej, gdyż głównym założeniem było ukazanie dziedzictwa kulturowego określonego obszaru Górnego Śląska, zamykającego się w granicach województwa.

Składające się na całość omówione zagadnienia są wynikiem badań pracowników niektórych muzeów śląskich i profesorów śląskich uniwersytetów, którzy z racji swoich profesjonalnych zajęć mieli możność uchwycenia obecnego stanu i zmian, jakie w kulturze i życiu miejscowej ludności dokonały się i dokonują w ostatnich dziesiątkach lat. Na ten temat zwłaszcza po drugiej wojnie światowej, ukazało się niemało publikacji (Wstęp), jako wynik prac różnych ośrodków badawczych. Przyświecały im jednak odmienne idee i założenia, zależnie od podjętego tematu.

W obecnej publikacji historyczne uwarunkowania oraz pierwotne formy gospodarowania odmienne w rejonach nizinnych, górskich i podgórskich oraz następstwa spowodowane rozwojem wielkiego przemysłu (koniec XVIII i XIX wiek) zmieniające warunki życia na wsi omawia artykuł wstępny (Dziedzictwo społeczno-kulturowe). Jego podbudowę stanowi kolejny artykuł (Ziemiaństwo górnośląskie) zwracający uwagę na wielką własność należącą głownie do obcych, zwłaszcza niemieckich rodów, dla których ziemia śląska stała się „małą ojczyzną”, przez co odegrały niemałą rolę w rozwoju życia gospodarczego, kulturalnego i plebejskiego.

Rodzina zawsze stanowiła podstawową jednostkę społeczną (Rola rodziny w społeczności) i na jej kształt i charakter niemały wpływ wywierał cykl życia na wsi, a z czasem rytm pracy zatrudnionych w przemyśle. Znajdowało to wyraz w sposobie zawierania małżeństw, wychowaniu dzieci, w życiu osób starszych i sposobach świętowania.

Podstawę bytu stanowiło rolnictwo i hodowla (Tradycyjne rolnictwo), których pierwotne formy i narzędzia najdłużej przetrwały w Beskidzie Śląskim. Na pozostałych terenach w miarę upływu czasu starsze i prostsze narzędzia wychodziły z użytku. Na ich miejsce pojawiały się nowsze, zmechanizowane, jednak na skutek coraz bardziej powiększających się areałów zajętych przez przemysł, gospodarka rolno-hodowlana traci na znaczeniu (XIX i początek XX wieku).

W związku z tym ginie też stopniowo tradycyjne budownictwo drewniane mieszkalne i gospodarcze (Budownictwo wiejskie). Ich miejsce zajmują budynki murowane, a w rejonach przemysłowych tzw. familoki, czyli ceglane kamienice przeznaczone dla robotniczych rodzin. Wraz ze zmianą budownictwa zmienia się również domowy sprzęt i meble (Wnętrze mieszkalne. Meble, sprzęty), wzorowane na mieszczańskich. Ich tradycyjne proste i malowane formy utrzymywały się jeszcze sporadycznie na wsiach do połowy XX wieku. Były one wynikiem rękodzielniczej pracy niektórych wieśniaków zajmujących się obróbką drewna oraz stolarzy, którzy jak inni rzemieślnicy funkcjonowali na wsiach i w miasteczkach.

Do najstarszych rzemiosł zalicza się ciesielstwo, garncarstwo, kołodziejstwo, kowalstwo, tkactwo, szewstwo, młynarstwo i wiele innych (Rzemiosło i rękodzieło). Najbujniejszy rozkwit ludowego rękodzieła przypada na XIX wiek, zwłaszcza po uwłaszczeniu chłopów. Jego artystyczne przykłady i elementy zdobnicze (Sztuka ludowa) prezentują przetrwałe w terenie drewniane kościółki, kapliczki, krzyże przydrożne oraz rzeźby sakralne i obrazy, nadto obrzędowe rekwizyty, ozdoby strojów regionalnych i inne formy plastyczne znajdujące się już po większej części w muzeach i skansenach jako zabytki przeszłości. Natomiast współczesna twórczość artystyczna (Plastyczna twórczość nieprofesjonalna) w postaci obrazów i rzeźb tematycznie koncentruje się na przejawach życia charakterystycznych dla środowisk robotniczych. Na szczególną uwagę zasługuje tutaj rzeźba w węglu wiążąca się  na Górnym Śląsku z tradycjami górnictwa węglowego.

Rzecz ciekawa, że na tym terenie pomimo szybkiego rozwoju uprzemysłowienia i urbanizacji stosunkowo długo, bo do drugiej połowy XX wieku, przetrwał tradycyjny strój ludowy, rozprzestrzeniający się jako tzw. rozbarski – bytomski, uchodząc dla Górnego Śląska za najbardziej reprezentacyjny. W obrębie województwa śląskiego występowały jednak jeszcze stroje: pszczyński, raciborski, cieszyński, laski i górali Beskidu Śląskiego (Ubiór i jego formy zdobnicze – zróżnicowania i przemiany) wyróżniające się rodzajem i kolorem tkanin, swoistym sposobem zdobienia i nakryciem głowy kobiet, przy czym strój cieszyński i górali beskidowych jest jeszcze noszony sporadycznie po dzień dzisiejszy.

Po dzień dzisiejszy zachowały się też zwyczaje i obrzędy związane z okresem zimy, wiosny, lata i jesieni (Doroczne zwyczaje i obrzędy). Zachowało się nadto wiele praktyk i wierzeń magicznych, nierzadko splecionych z tradycyjnym lecznictwem (Lecznictwo i wierzenia magiczne) oraz stosowane w życiu rodzinnym. Jego rytm na co dzień i od święta wyznaczały określone posiłki (Tradycje kulinarne) kontynuujące regionalną specyfikę. Poza tym rodzinne i doroczne zwyczaje wiązały się z śpiewaniem okolicznościowych pieśni (Pieśni ludowe) przez dzieci, młodzież i dorosłych, a dowodem szczególnej ich żywotności jest bogaty repertuar pieśni śpiewanych przez liczne zespoły folklorystyczne (Zespoły folklorystyczne i ich rola w utrzymywaniu tradycji regionu), które co roku prezentują się na festiwalach i konkursach.

Całość opracowania zamyka artykuł Muzea, instytucje, stowarzyszenia działające w zakresie etnografii, który zainteresowanym ułatwi lepszą orientację, gdzie są prowadzone badania (zbieracze i popularyzatorskie) regionalne, śląskoznawcze.

Produkty powiązane

do góry
Sklep jest w trybie podglądu
Pokaż pełną wersję strony
Sklep internetowy Shoper Premium